Jak zneutralizować zapach gnojowicy w zbiorniku i podczas wywozu na pole?

Podczas rozkładu materii organicznej powstają m.in. amoniak, siarkowodór i lotne związki organiczne. Ich emisja nasila się podczas magazynowania, mieszania, pompowania oraz rozlewania nawozu na powierzchni pola. Dlatego skuteczne ograniczanie odorów warto prowadzić na dwóch etapach – jeszcze w zbiorniku oraz w czasie aplikacji.

Spis treści

• Skąd bierze się intensywny zapach gnojowicy?
• Jak ograniczyć odory już w zbiorniku?
• Biopreparaty i neutralizatory – czym różnią się ich zadania?
• Jak zmniejszyć zapach podczas wywozu gnojowicy na pole?
• Bezpieczeństwo podczas mieszania i pompowania gnojowicy
• FAQ – najczęstsze pytania o ograniczanie zapachu gnojowicy

Skąd bierze się intensywny zapach gnojowicy?

Gnojowica jest mieszaniną odchodów, moczu, wody, resztek paszy i innych składników pochodzących z budynków inwentarskich. W czasie magazynowania zachodzą w niej intensywne procesy mikrobiologiczne. Gdy materia organiczna rozkłada się w warunkach beztlenowych, powstają związki odpowiedzialne za uciążliwy zapach.

Duże znaczenie mają amoniak i siarkowodór, ale źródłem odorów są też inne produkty rozkładu białek i materii organicznej. Im lepiej kontrolowany jest proces rozkładu gnojowicy, tym łatwiej ograniczyć powstawanie osadów, kożucha i intensywnych gazów gnilnych. Nie chodzi więc wyłącznie o zamaskowanie zapachu, lecz o oddziaływanie na jego źródło.

Jak ograniczyć odory już w zbiorniku?

Zbiornik powinien być prawidłowo eksploatowany, a gnojowica utrzymywana w stanie ułatwiającym mieszanie i pompowanie. Gruby kożuch lub osad denny utrudniają homogenizację, a podczas intensywnego mieszania mogą prowadzić do nagłego uwalniania nagromadzonych gazów.

W praktyce warto:

• kontrolować konsystencję gnojowicy i stopień tworzenia osadów,
• ograniczać warunki sprzyjające niekontrolowanemu gniciu,
• rozpoczynać obróbkę biologiczną odpowiednio wcześnie,
• planować mieszanie i pompowanie z uwzględnieniem bezpieczeństwa.

Biologiczna obróbka może wspierać rozkład substancji organicznych i poprawiać płynność gnojowicy. Bardziej jednorodny materiał łatwiej przepompować, załadować i rozprowadzić na polu.

Biopreparaty i neutralizatory – czym różnią się ich zadania?

Biopreparat do obróbki gnojowicy ma wspierać procesy zachodzące w masie nawozu, natomiast neutralizator zapachu służy przede wszystkim do szybkiego ograniczenia uciążliwości odorowej. Te rozwiązania mogą się uzupełniać.

W ofercie EKOB-TBA dostępnej pod adresem https://ekobtba.pl/kategoria-produktu/hodowla-zwierzat/obrobka-gnojowicy/ znajdują się preparaty do biologicznej obróbki gnojowicy oraz naturalne środki do ograniczania odorów. Producent wskazuje m.in. Bio Aqualyse – preparat wspierający upłynnianie gnojowicy i rozkład amoniaku oraz substancji organicznych.

Preparatu biologicznego nie należy traktować jak środka jedynie przykrywającego zapach. Jego zadaniem jest wsparcie przemian zachodzących w materiale. Neutralizator pełni inną funkcję – ma ograniczyć odczuwalny odór w konkretnym miejscu lub momencie.

Jak zmniejszyć zapach podczas wywozu gnojowicy na pole?

Podczas nawożenia duża powierzchnia gnojowicy może mieć bezpośredni kontakt z powietrzem, dlatego emisja zapachu i amoniaku rośnie. Rozlewanie powierzchniowe zwykle powoduje większą ekspozycję niż techniki umieszczające gnojowicę blisko gleby lub pod jej powierzchnią.

Jeśli warunki agrotechniczne na to pozwalają, warto ograniczać czas pozostawania gnojowicy na powierzchni. Szybkie wymieszanie z glebą albo aplikacja doglebowa może zmniejszyć straty amoniaku i jednocześnie ograniczyć odór. To korzyść podwójna – mniejsza emisja zapachu może oznaczać także mniejszą utratę azotu w formie gazowej.

Znaczenie ma również organizacja pracy. Jednorodna gnojowica pozwala sprawniej napełniać beczkowóz i prowadzić aplikację bez zbędnych przestojów. Przy dużej uciążliwości zapachowej można dodatkowo zastosować przeznaczony do tego neutralizator zgodnie z instrukcją producenta.