Muzyczny geniusz o otwartym sercu. Piotr Flor ocalił od zapomnienia historię Jana Różańskiego

Prawdziwi liderzy lokalnej kultury odchodzą, ale pamięć o nich - dzięki pasji regionalistów - pozostaje wieczna. We wtorek, 9 czerwca 2026 roku, ściany Biblioteki Pedagogicznej w Biłgoraju wypełniły się wspomnieniami o człowieku, który ukształtował muzyczną tożsamość regionu. Wszystko za sprawą spotkania autorskiego z Piotrem Florem, znanym biłgorajskim badaczem i tłumaczem, który zaprezentował swoją najnowszą książkę biograficzną pt. „Jan Różański - muzyk ludowy z pasją”.

Piotr Flor - na co dzień zajmujący się m.in. dziejami klasztoru franciszkanów, kultem św. Marii Magdaleny oraz przekładem skomplikowanych rękopisów łacińskich – tym razem skierował badawcze oko na historię najnowszą i postać śp. Jana Różańskiego. To wybitny artysta rodem ze wsi Okrągłe koło Biłgoraja, który swoim talentem wniósł nieoceniony wkład w bogactwo kulturalne Ziemi Biłgorajskiej.

::addons{"type":"facebook-encouragement"}

Najwybitniejszy w swoich czasach

Zgromadzeni w bibliotece goście mieli okazję wysłuchać barwnych opowieści o czasach, w których Jan Różański nie tylko dominował na lokalnej scenie, ale wręcz ją tworzył. Liczba powołanych przez niego do życia formacji artystycznych do dziś budzi podziw i niedowierzanie.

- W czasach, kiedy Jan Różański działał i współpracował lub zakładał różne zespoły ludowe, kapele, a nawet współtworzył Zespół Pieśni i Tańca Ziemi Biłgorajskiej, był na pewno jednym z przodujących, jeśli nie najlepszym muzykiem ludowym - tłumaczył podczas spotkania autor biografi, Piotr Flor. - W historii muzyki ludowej regionu biłgorajskiego zapisał się złotymi zgłoskami, gdyż tylu zespołów, co on założył lub współtworzył, raczej nikt inny nie ma na swoim koncie - dodaje.

Rozmach jego pracy instruktorskiej i pedagogicznej był wręcz trudny do pojęcia. Wybitny muzyk potrafił w jednej, małej miejscowości prowadzić równolegle trzy zupełnie różne formacje: zespół młodzieżowy, dziecięcy oraz młodzieżową orkiestrę dętą. Ponadto akompaniował, aranżował i sprawował funkcję kierownika muzycznego w wielu innych kapelach na terenie powiatu.

Geniusz godny naśladowania

Podczas dyskusji wielokrotnie przewijał się wątek niesamowitych, naturalnych zdolności Różańskiego, które wykraczały poza ramy standardowego muzykowania. Był on klasycznym przykładem „człowieka - orkiestry”.

• "Słuch absolutny" - Potrafił ze słuchu pisać gotowe nuty na poszczególne instrumenty.
• Wielozadaniowość - Łączył prowadzenie kilkunastu kapel z pracą i życiem rodzinnym.
• Wspólnota - Wiele z założonych przez niego grup i kapel podwórkowych działa do dziś.
• Życie prywatne - Mimo tytanicznej pracy, znajdował czas dla żony i trójki synów.

Ponad trzydzieści dowodów na ludzką dobroć

Choć książka opiera się na twardych, historycznych faktach, jej największą siłą i wartością są unikalne, zebrane przez autora wspomnienia bliskich, przyjaciół oraz wychowanków muzyka.

W publikacji znalazło się ponad trzydzieści osobistych relacji. Co ciekawe, tylko jedno z tych wspomnień zostało spisane jeszcze za życia bohatera – reszta to teksty pośmiertne. Przez wszystkie te opowieści, jak nić przewodnia, przewija się jeden, najważniejszy wniosek: Jan Różański był nie tylko genialnym instrumentalistą, ale przede wszystkim niezwykle dobrym człowiekiem o wielkim, otwartym sercu, zawsze gotowym do bezinteresownej pomocy każdemu, kto znalazł się w potrzebie.

Spotkanie autorskie w Bibliotece Pedagogicznej udowodniło, że pamięć o Janie Różańskim jest w Biłgoraju wciąż żywa, a nowa książka Piotra Flora to obowiązkowa lektura dla każdego, kto chce zrozumieć fenomen autentycznego, roztoczańskiego folkloru.