Świadectwo wiary i lokalnej sztuki: Konserwacja zabytkowego krucyfiksu w Górecku Kościelnym

Wielki Piątek to czas, w którym nasze oczy częściej niż zwykle zwracają się ku wizerunkom Ukrzyżowanego. W parafii pw. św. Stanisława Biskupa Męczennika w Górecku Kościelnym nabiera to szczególnego znaczenia. Dzięki wspólnym środkom parafii oraz Starostwa Powiatowego w Biłgoraju, zakończono kompleksowe prace konserwatorskie przy XIX-wiecznym krucyfiksie, który na co dzień znajduje się w zakrystii kościoła.

Skarb w typie ludowym

Choć krucyfiks nie posiada idealnych proporcji anatomicznych – co jest charakterystyczne dla tzw. typu ludowego - jego wartość historyczna i emocjonalna jest ogromna. Stanowi on autentyczne odzwierciedlenie lokalnej wrażliwości artystycznej sprzed blisko dwustu lat oraz poruszające świadectwo pobożności naszych przodków.

Przed renowacją obiekt znajdował się w trudnym stanie. „Pasyjka” (postać Chrystusa) w przeszłości została poddana niefachowym „odnowieniom”. Pokryto ją grubą warstwą farby olejnej, a twarz Zbawiciela urozmaicono swego rodzaju „makijażem”, który zacierał pierwotny wyraz rzeźby. Z kolei perizonium - chusta okrywająca biodra - było pomalowane lakierem typu „złotol”.

Powrót do pierwotnej kolorystyki

Zrealizowane w ubiegłym roku prace konserwatorskie były procesem żmudnym i precyzyjnym. Eksperci skupili się na:

• wzmocnieniu struktury i sklejeniu poluzowanych elementów (m.in. ramion Chrystusa),
• usunięciu wtórnych przemalowań olejnych i lakierów,
• uzupełnieniu ubytków drewna,
• odtworzeniu tradycyjnych złoceń.

Najbardziej uderzającą zmianą jest powrót do oryginalnej karnacji. Zamiast wtórnego, cielistego odcienia farby olejnej, przywrócono pierwotny, zielonkawy (tzw. „martwy”) odcień skóry. Warto zaznaczyć, że choć na zdjęciach zieleń ta może wydawać się nienaturalnie intensywna, jest to efekt specyficznego oświetlenia w ciemnej zakrystii – w rzeczywistości barwa ta odpowiada najstarszym kanonom malarstwa sakralnego.

Perła na szlaku Roztocza

Kościół w Górecku Kościelnym to miejsce szczególne. Wzniesiony w 1768 roku z fundacji Jana Jakuba Zamoyskiego, zachwyca jednolitym, rokokowym wyposażeniem autorstwa snycerzy Jana i Jakuba Maucherów. Odrestaurowany krucyfiks idealnie dopełnia ten zbiór, będąc przykładem sztuki ludowej, która współistnieje tu z rzemiosłem najwyższej klasy.

Sanktuarium św. Stanisława, położone w samym sercu Roztocza, otoczone wiekowymi dębami i szlakami turystycznymi, to cel wielu pielgrzymek i wycieczek. Wielki Piątek to doskonała okazja, by odwiedzając to miejsce, zatrzymać się na chwilę modlitwy i docenić trud włożony w ratowanie lokalnego dziedzictwa.

Foto: Lubelski Wojewódzki Konserwator Zabytków