• 13 lutego 2026 roku Biłgoraj stał się centrum powiatowych obchodów 84. rocznicy przemianowania Związku Walki Zbrojnej w Armię Krajową.

• To historyczne wydarzenie z 1942 roku nadało ramy organizacyjne największej podziemnej armii okupowanej Europy, której żołnierze na Ziemi Biłgorajskiej zapisali jedne z najpiękniejszych i najtragiczniejszych kart historii.

Uroczystości zostały zorganizowane przez Starostę Biłgorajskiego, Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej Rejon Biłgoraj oraz społeczność Zespołu Szkół Zawodowych i Ogólnokształcących w Biłgoraju.

::photoreport{"type":"see-button","item":"14519"}

Modlitwa i lekcja historii

Obchody zainaugurowała zbiórka pocztów sztandarowych w kościele pw. Trójcy Świętej i Wniebowzięcia NMP. Podczas uroczystej Mszy świętej modlono się w intencji Ojczyzny oraz wszystkich ofiar II wojny światowej, ze szczególnym uwzględnieniem żołnierzy ruchu niepodległościowego.

Po nabożeństwie zgromadzeni wysłuchali wystąpienia przedstawiciela ŚZŻAK, który przypomniał o etosie żołnierza AK. Wyjątkowo wzruszającym punktem programu był montaż słowno-muzyczny przygotowany przez uczniów ZSZiO. Młodzi ludzie, poprzez poezję i pieśni partyzanckie, przenieśli uczestników w czasy, gdy walka o wolność wymagała największych poświęceń.

Obchody zakończyły się złożeniem kwiatów i zapaleniem zniczy pod tablicą pamiątkową w świątyni oraz pod pomnikiem poświęconym żołnierzom AK w Parku „Solidarności”.

Armia Krajowa - Fenomen Polskiego Państwa Podziemnego

Armia Krajowa, powstała z rozkazu generała Władysława Sikorskiego 14 lutego 1942 roku, była integralną częścią Polskich Sił Zbrojnych. Działając pod kryptonimem „PZP” (Polski Związek Powstańczy), stanowiła ramię zbrojne Polskiego Państwa Podziemnego. Jej celem nadrzędnym było przygotowanie powszechnego powstania, a symbolem największych zmagań stała się akcja „Burza” oraz powstanie warszawskie.

Warto wiedzieć: Przemianowanie ZWZ w AK nie było tylko zmianą nazwy. Był to proces scalania wszystkich organizacji wojskowych w kraju w jedną siłę podległą rządowi w Londynie, co miało podkreślić suwerenność i jedność polskiego oporu.

Biłgorajska „Baszta” i legenda Osuchów

Ziemia Biłgorajska na mapie AK zajmowała miejsce szczególne. Obwód Biłgoraj AK (kryptonim „Baszta”, „82”), wchodzący w skład Okręgu Zamość, był jedną z najsilniejszych struktur konspiracyjnych. Dzielił się na pięć rejonów o kryptonimach nawiązujących do edukacji:

• Rejon I Biłgoraj („Akademia”),
• Rejon II Frampol („Liceum”),
• Rejon III Józefów („Freblówka”),
• Rejon IV Krzeszów („Gimnazjum”),
• Rejon V Tarnogród („Powszechniak”).

To właśnie tutaj, w lasach Puszczy Solskiej, w czerwcu 1944 roku rozegrała się bitwa pod Osuchami – największe starcie partyzanckie w okupowanej Polsce. Przeciwko potężnej niemieckiej machinie wojennej (akcja Sturmwind II) stanęło około 1 200 żołnierzy AK i BCh. Ich bohaterstwo do dziś pozostaje symbolem niezłomności Biłgorajszczyzny.

Dzisiejsze uroczystości są dowodem na to, że pamięć o żołnierzach „Baszty” nie słabnie, a ich ideały są przekazywane kolejnym pokoleniom mieszkańców powiatu.