Biłgorajskie Towarzystwo Regionalne otrzymało taką propozycję 5 listopada br. od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z siedzibą w Biłgoraju, która taką wiadomość wysłała do Tomasza Brytana z Muzeum Ziemi Biłgorajskiej. Po załatwieniu formalności przez prezesa tego stowarzyszenia Piotra Flora i otrzymaniu potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia zamiaru odbioru chryzantem w doniczkach przez pracownika ARiMR Sylwię Buczek, od dnia 6 listopada przystąpiono do akcji nazwanej przez tę agencję „Chryzantemy - Covid-19”.

Obok prezesa BTR, brali w niej udział przez dwa dni także Andrzej Miazga, członek Komisji Rewizyjnej wspomnianej organizacji oraz Jerzy Nizio, członek ŚZŻAK Rejonu Biłgoraj, do którego należy również Piotr Flor. Od wielu lat było pragnieniem wszystkich regionalistów biłgorajskich upamiętnienie zasłużonych ludzi dla miasta i powiatu, szczególnie w miesiącu listopadzie, a więc zarówno żołnierzy Wojska Polskiego, czy też 9 pp Armii Krajowej Ziemi Zamojskiej, jak i osób cywilnych, współtworzących bogatą historię Biłgorajszczyzny. Ze względu na koszty nie udawało się tego dotąd zrobić, ponieważ każdego roku powyższe stowarzyszenie realizuje swoje zadania publiczne, wynikające ze statutu, a wspierane rzecz jasna z budżetu Starostwa Powiatowego oraz Urzędu Miasta. Dlatego skorzystało z wielką radością z nadarzającej się okazji i pozyskało dzięki pomocy ARiMR w Biłgoraju dokładnie 40 doniczek pięknych, doskonale zachowanych chryzantem, ze sklepu N2 Dom i Ogród (Mrówka) przy ul. Tarnogrodzkiej.

Zostały one złożone w wielu miejscach pamięci narodowej, chociażby takich jak: Zbiorowa mogiła 64 partyzantów na Rapach, zamordowanych przez Niemców po bitwie pod Osuchami, Pomnik Eksterminacji Żydów Biłgorajskich, czy Obelisk poświęcony Wiktorii i Pawłowi Trzcińskim, rozstrzelanych po torturach przez okupanta za przechowywanie Żydów w mieście już po ich oficjalnym unicestwieniu. Oprócz nich udekorowano kwiatami Tablicę Pamiątkową na ścianie dawnego budynku Gestapo w Biłgoraju, Pomnik upamiętniający Obóz Przejściowy w Biłgoraju, z którego wiele osób skierowano do innych miejsc zagłady, Krzyż Morowy obok Tesco, gdzie spoczywają prochy kilkuset osób zmarłych na epidemię w czasie I wojny światowej.

Poza tym wybraliśmy jeszcze grób Leona Malhomme, potomka spolonizowanej rodziny francuskiej, służącej wiernie Rzeczypospolitej po jej upadku, zarówno w powstaniu listopadowym, jak i styczniowym, znajdujący się w dzielnicy Puszcza Solska albo mogiły weterana tego ostatniego zrywu narodowego Wincentego Janusa i sąsiadującą z nią filantropa biłgorajskiego z czasów PRL-u przy ul. Lubelskiej, ofiarodawcy ok. pół miliona dolarów na cele społeczne ze swego życiowego dorobku. Nie zapomnieliśmy także o miejscu wiecznego spoczynku harcmistrza i  ppor. rez. pil. Józefa Steglińskiego ps. „Cord”, komendanta hufca Szarych Szeregów w Biłgoraju oraz obwodu biłgorajskiego AK i dowódcy oddziału partyzanckiego, skupiającego młodzież z miasta lub okolic, poległego śmiercią bohaterską pod Osuchami, o grobie podharcmistrza Tadeusza Iwanowskiego, który przekazał jemu ów hufiec i wstąpił do jego oddziału, o mogile Julii Trębuły, dzielnej i oddanej kurierce oraz łączniczce, towarzyszącej do końca swemu dowódcy, ponadto wiele innych nagrobków, m. in. kpr Franciszka Nizio, znanego najbardziej z przerwania pierścienia okrążenia niemieckiego pod Osuchami, dzięki któremu udało się wyjść z okrążenia wielu żołnierzom „Wira” i „Corda”.

Niestety wszystkich miejsc albo grobów nie byliśmy w stanie odwiedzić oraz przyozdobić, gdyż na to potrzeba bardzo dużych funduszy. Cieszymy się jednak, że chociaż tyle udało nam się zorganizować w tym roku. Dziękujemy przy tej okazji wszystkim, którzy nam w tym pomogli.